الشيخ محمد الصادقي الطهراني
180
رساله توضيح المسائل نوين (فارسى)
شدن نزديك طلوع فجر و يا عمداً بر جنابت ماندن تا طلوع فجر هرگز نه روزه را باطل مىكند و نه حرام است « 1 » . و ظاهراً غسل حيض و نفاس و - بهويژه - استحاضه هم محكوم بههمين حكم است . جنابت ، خوردن و آشاميدن مسألهى 421 - دليل بر اينكه تنها عمل جنسى و خوردن و آشاميدن روزه را باطل مىكند آيهى شريفه « احِلَّ لَكُمْ لَيْلَةَ الصِّيَامِ الرَّفَثُ إلَى نِسآئكُمْ . . . فَالآنَ باشِرُوهُنَّ وَابْتَغُوا ما كَتَبَ اللَّهُ لَكُمْ وَ كُلُوا وَ اشْرَبُوا حَتَّى يَتَبَيَّنَ لَكُمُ الْخَيْطُ الأبْيَضُ مِنَ الْخَيْطِ الأسْوَدِ مِنَ الْفَجْرِ ثُمَّ أتِمّوا الصِّيامَ إلَى اللَّيْلِ . . . » ( سورهى بقره ، آيهى 187 ) است كه « در شبِ روزه عمل جنسى با زنانتان حلال گشته . . . پس اكنون با زنان درآميزيد . . . و بخوريد و بياشاميد تا خط سفيد نور آغازين خورشيدى از خط سياه شب آشكار گردد . . . » و مىبينيم چنانكه وقت خوردن و آشاميدن در سراسر شب تا لحظهاى پيش از طلوع صبح است ، عمل جنسى نيز چنان است ، بلكه اين عمل دوبار تكرار شده كه نخست « ليلةالصيام » « سراسر شبِ روزه » و سپس « باشروهن » « با آنان تا طلوع فجر درآميزيد » آن را دربر دارد و اگر غسل جنابت براى داخل شدن در وقت واجب بود ، در اين صورت چرا عمل جنسى در رديف خوردن و آشاميدن و بهموازات يگديگر تا طلوع فجر فرصت دارد « 2 » ؟
--> ( 1 ) - مرحوم آقاى خمينى در روزهاى غير رمضان بقاى بر جنابت را مبطل نمىدانند ، و مرحوم آقاى گلپايگانى و خويى قضاى رمضان را نيز مانند رمضان مىدانند ( 2 ) - پس مىبينيم كه اين سه مفطر تا هنگام طلوع فجر جايزند ، و حالت جنابتى كه پيش از فجر رخ داده هرگز مانع از صحت روزه نيست ، رواياتى شيعى و سنى هم موافق آيه است ، و بعضى از روايات شيعى هم كه بر خلاف كتاب و سنت است پذيرفته نيست زيرا گرفتار مثلثى از تناقض درونى نسبت بهيكديگر و برونى نسبت بهقرآن و سنت مىباشند و شيخ صدوق در فقيه و فيض كاشانى ( 1 : 52 ) بهاين حكم فتوى دادهاند . و نراقى در مستند اين قول را غير مشهور خوانده و از نعمانى و سيد مرتضى و بعضى از متأخرين و تحرير علامه و مقنع صدوق و محقق اردبيلى و سيد داماد نقل كرده كه بقاى بر جنابت عمداً تا صبح رمضان جايز است . چنانكه فقيهان سنى و رواياتشان موافقند گرچه برخى از آنان - مانند بيشتر فقهاى شيعى - همچون ابوهريزه ، سالم بن عبداللَّه ، حسن بصرى ، طاووس ، عروة ، حسن بن صالح و نخعى آن را مبطل روزه مىدانند . لكن در اين مسأله نيز مثل مسائل ديگر اين آقايان بازهم بهخطا رفتهاند و چنانچه بهظاهر و نصّ آيه شريفه توجه ميكردند يقيناً مرتكب چنين اشتباهاتى در فقه اسلامى نمىشدند